5 kiểu người thích nghi từ A đến Z – Hộp Tâm Lý

Thích nghi được coi như là một trong những yêu cầu then chốt của việc tuyển dụng, dùng người. Hộp tiếp sức sẽ giúp bạn nhận dạng họ.
1 Shares
1
0
0
0
0
0

Có những người bạn thấy họ làm rất lâu ở một công ty, thậm chí rất lâu ở một vị trí mà trông bên ngoài họ vẫn thoải mái. Bạn băn khoăn tự hỏi không biết tại sao họ có thể tồn tại lâu như vậy, điều gì giúp họ trụ vững trong khi những người khác đã rời đi? Câu trả lời rất đơn giản: họ nằm trong số những người thích nghi.


THÍCH NGHI ĐỐI VỚI CON NGƯỜI LÀ GÌ?

Thích nghi là quá trình một cá nhân giải toả những cảm giác khó chịu và tiêu cực từ các kích thích đến từ môi trường bên ngoài theo cơ chế riêng (cách riêng) của họ. Mỗi người có cơ chế giải quyết kích thích từ bên ngoài không giống nhau, và đây cũng là cơ sở để chúng ta phân loại họ.


Thích nghi
Mỗi bước đi là một vết đau ngày càng hằn sâu

KIỂU THÍCH NGHI THỨ NHẤT – THEO CƠ CHẾ CHỊU ĐỰNG

Đây là kiểu người có “hệ miễn nhiễm khó chịu bẩm sinh” đã tốt hơn hẳn người khác. Khi các kích thích gây khó chịu từ môi trường bên ngoài xuất hiện, kiểu người này giải quyết bằng cách “gồng lên” để chịu đựng những kích thích đó và dần xem như không có gì xảy ra.

Trong khi đối với người khác là vấn đề lớn thì với họ không là gì. Có thể nói họ luôn xuất hiện với bộ mặt tỉnh như không trước mọi vấn đề và gián tiếp gây ức chế cho người khác (mà có thể họ không biết).

Mặt trái của kiểu người thích nghi theo cơ chế chịu đựng này nằm trong câu hỏi: những kích thích đó đã biến đi đâu? Câu trả lời là chúng đã được “dồn nén” vào bên trong tâm trí họ. Khoảng “bên trong” này của họ có giới hạn lớn hơn những người khác giúp họ dồn nén được nhiều thứ tiêu cực vào đó. Họ chung sống với nó.

Cũng giống như bạn có một cây thuốc độc, bạn biết nó có hại nhưng không tiêu diệt nó mà bỏ nó vào hộp, khoá kín lại, cất xuống gầm giường quyết không mở nó ra. Bạn biết nó vẫn ở đó nhưng làm như không biết và ngày đêm bất an. Người ngoài không thể hiểu được họ nghĩ gì nhưng chỉ có họ là hiểu rất rõ.

Đây cũng là mẫu phụ nữ/đàn ông “hy sinh” điển hình trong xã hội.


Sự gai góc không phải là bạn – Bạn tốt đẹp hơn rất nhiều

KIỂU THỨ HAI – THEO CƠ CHẾ PHỦ NHẬN

Đây là kiểu người có “hệ miễn nhiễm khó chịu bẩm sinh” đã yếu hơn hẳn người khác nên họ đã tự xây dựng “hệ chống cự khó chịu” cực kỳ chắc chắn theo cách cực đoan. Khi các kích thích gây khó chịu từ môi trường bên ngoài xuất hiện, kiểu người này giải quyết bằng cách “phủ nhận tuyệt đối” để không phải tiếp nhận những kích thích đó dưới mọi hình thức.

Có thể nói họ luôn xuất hiện với bộ mặt nóng giận trước mọi vấn đề và gián tiếp gây ức chế cho người khác (mà có thể họ không biết).

Mặt trái của kiểu người thích nghi theo cơ chế phủ nhận này nằm trong câu hỏi: những kích thích đó có vào được bên trong họ không? Câu trả lời là chúng vẫn chưa kịp vào thì họ đã giết chết chính mình bằng sự tự kỷ ám thị về khả năng của bản thân và sự vô dụng mỗi khi có kích thích xuất hiện. Họ chung sống với nỗi “lo hão” của chính họ.

Cũng giống như người ta mang đến cho bạn có một cây thuốc chưa biết có độc hay không, nhưng bạn tự cho rằng nó có độc và la hét hoảng loạn chạy vào nhà, khoá trái cửa nhốt mình, chui xuống gầm giường và tự lo sợ một mình bạn trong bóng tối.

Bạn biết nó có thể không có độc nhưng thà phủ nhận từ đầu để không phải đối diện với tình huống xấu khiến bản thân không chịu nổi. Người ngoài không thể hiểu được họ nghĩ gì nhưng chỉ có họ là hiểu rất rõ sự vô lý đến huyễn hoặc của mình.

Đây cũng là mẫu đàn ông/phụ nữ “trượng phu trượng phụ” hay “lỗ phu lỗ phụ” điển hình trong xã hội.


Thích nghi
Nàng tiên cất cao tiếng hát để che đậy nỗi đau

KIỂU THỨ BA – THEO CƠ CHẾ LÀM MỀM

Đây là kiểu người có “hệ miễn nhiễm khó chịu bẩm sinh” đã tốt hơn hẳn người khác. Đồng thời “hệ chống cự khó chịu” cũng được phát triển một phần để giúp họ “giải toả” những kích thích phần nào trước khi “dồn nén” nó vào bên trong.

Khi các kích thích gây khó chịu từ môi trường bên ngoài xuất hiện, kiểu người này giải quyết bằng cách “làm giảm” hết mức có thể trước và “gồng lên” sau. Có thể nói họ giữ được một mức độ bình tĩnh nhất định trước mọi vấn đề vì không gây ức chế nhiều cho người khác.

Phần chưa ổn của kiểu người thích nghi theo cơ chế làm mềm này nằm trong câu hỏi: những kích thích đó có được giảm sạch trơn trước khi vào được bên trong họ không? Câu trả lời là chúng không thể. Một phần nào đó ít hay nhiều họ vẫn phải chung sống với sự “lo hãi” của chính họ.

Cũng giống như người ta mang đến cho bạn có một cây thuốc chưa biết có độc hay không, bạn lật đật kiểm tra: nếu không có độc thì vui vẻ nhận với niềm hạnh phúc vô biên và nếu có độc thì tỏ ra bình tĩnh đeo bao tay cầm cây vào, âm thầm chờ vị khách đi thì đem tiêu huỷ nó và cảm thấy lo lắng vì mình chưa đủ tốt nên vẫn bị nhận cây thuốc độc.

Đây cũng là mẫu đàn ông/phụ nữ “thông minh, nhạy cảm, lo hão” điển hình trong xã hội.


Tự giới hạn bản thân để mãi mãi không trưởng thành nhưng nào đâu có được

KIỂU THỨ TƯ – THEO CƠ CHẾ GIỚI HẠN

Đây là kiểu người có “hệ miễn nhiễm khó chịu bẩm sinh” đã yếu hơn hẳn người khác. Đồng thời “hệ chống cự khó chịu” cũng được phát triển một phần giúp họ “giải toả” những kích thích phần nào sau đó mới tiến hành “phủ nhận tuyệt đối” chúng.

Khi các kích thích gây khó chịu từ môi trường bên ngoài đã được làm giảm mà vẫn còn sót lại, kiểu người này giải quyết bằng cách “tự đặt giới hạn” để không phải đón chúng vào trong. Có thể nói họ giữ được một mức độ bình tĩnh nhất định trước mọi vấn đề để không gây ức chế quá nhiều cho người khác.

Phần chưa ổn của kiểu người thích nghi theo cơ chế giới hạn này nằm trong câu hỏi: liệu họ có thể làm giảm sạch trơn những kích thích bên ngoài trước khi chúng vào được bên trong không? Câu trả lời là họ không thể. Vì thế mà một phần nào đó ít hay nhiều họ vẫn phải chung sống với sự “tự kỷ ám thị” của chính họ.

Cũng giống như người ta mang đến cho bạn có một cây thuốc chưa biết có độc hay không, bạn từ chối khéo léo, mỉm cười hoà nhã, sau đó âm thầm tìm hiểu: nếu không có độc thì ngày mai mua lại quà cảm ơn người mang đến; nếu biết có độc thì ngoài mặt coi như không có gì nhưng bên trong ngầm xa lánh kẻ mang cây tới cho mình.

Đây cũng là mẫu đàn ông/phụ nữ “thông minh, nhạy cảm, phóng chiếu” điển hình trong xã hội.


Thích nghi
Hãy lắng nghe bản thân và chọn cuộc sống như mình mong muốn

KIỂU THỨ NĂM – THEO CƠ CHẾ TUỲ BIẾN – KIỂU HOÀN HẢO

Đây là kiểu người có “hệ miễn nhiễm khó chịu bẩm sinh” yếu hơn hoặc mạnh hơn người khác. Tuy nhiên điểm khác biệt là điều đó không bị họ coi như một vấn đề “ngẫu nhiên” mà được nhìn nhận như một sự “tất yếu”.

Từ đây, họ trút đi gánh nặng của thứ gọi là “bẩm sinh” mà xã hội đã gán cho để không ngừng hoàn thiện bản thân và tiến về phía trước.

Họ cũng bị những câu hỏi thuộc về giới hạn hành hạ như bốn kiểu người thích nghi còn lại, nhưng họ biết cân bằng giữa hai thái cực để quyết định khi nào thì bật cơ chế miễn nhiễm khó chịu bẩm sinh và khi nào thì tạm thời tắt chúng.

Họ bình tĩnh đón nhận mọi kết quả từ việc hiểu thấu bản thân và hiểu thấu tiến trình phát triển của cuộc sống. Họ chấp nhận bản thân kể cả những điểm chưa hoàn thiện và đồng thời đối với người khác cũng như vậy.

Cũng giống như người ta mang đến nhà họ một cây thuốc chưa biết có độc hay không, họ cho mình “5 giây tỉnh táo” để quyết định xem thứ này độc hay không độc dựa vào cách quan sát phán đoán vấn đề.

Nếu có độc, họ thể hiện thái độ từ chối rõ ràng không sợ hãi và đưa ra một lời cảnh cáo kẻ mang độc đến cửa nhà mình để không có lần sau, đồng thời tăng cường hàng rào phòng bị trường hợp kẻ kia còn quay lại.

Nếu không có độc, họ tiếp tục cho mình “5 giây tỉnh táo tiếp theo” để quyết định xem mình có thực sự cần cây thuốc này hay không.

Nếu cần, họ đón nhận và cảm ơn người mang tới nhưng không cảm thấy như một gánh nặng; nếu không cần hoặc không thích họ từ chối với thái độ rõ ràng và câu chuyện cũng kết thúc tại cổng nhà. Một khi họ đã vào trong nhà thì câu chuyện cây thuốc không bị mang vào theo.

Nếu như lại có một vấn đề khác phát sinh trong nhà thì nó là vấn đề thứ hai, không liên quan đến cây thuốc ở cổng.

Đây là mẫu đàn ông/phụ nữ “thông minh, sáng suốt bên trong và chân thành, bình tĩnh bên ngoài”. Trong xã hội, họ là mẫu người mềm dẻo nhưng quyết đoán.


THÍCH NGHI CŨNG CẦN PHẢI HỌC

Không ai sinh ra đã lập tức là người thích nghi tuỳ biến, đó là một quá trình tự phát triển bản thân.

Chúng ta cũng chịu ảnh hưởng của cái gọi là “bẩm sinh” khá nhiều. Nhưng mọi thứ đều có thể rèn luyện.

Rèn là rèn ý chí và luyện là luyện tâm lý.

Chúng ta phải đứng bằng đôi chân cân bằng giữa hiểu biết và luyện tập. Luyện tập mà không có hiểu biết thì khó thành công hoặc phải đánh đổi lớn; hiểu biết mà không có luyện tập thì không thể thành công và cũng không có gì để đánh đổi.

Nếu như thích nghi có thể học, tại sao chúng ta không bắt đầu học cách thích nghi ngay từ hôm nay để biết làm biến bất sự khó chịu đúng cách.

1 Shares
Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *