Cơ chế tự thương hại bản thân – Hộp Tâm Lý

0 Shares
0
0
0
0
0
0

Thương hại bản thân – Alfred Adler (Bác sĩ – Chuyên gia Tâm thần học người Áo) có một câu nói rất nổi tiếng được đúc kết trong suốt hành trình nghiên cứu tâm lý học cá nhân của ông: “Là người tức là cảm thấy tự ti”. 

Tự ti vốn là một trải nghiệm rất hiển nhiên trong tiến trình phát triển của con người, giờ đây lại bị cá nhân người đó xem như một nỗi đau không thể giảm trừ dẫn đến không ngừng ban phát sự tội nghiệp – cho chính mình. 

Việc thương hại bản thân nhưng chẳng hiểu gì về bản thân mình như một căn bệnh đáng sợ, âm thầm len lỏi vào từng ngóc ngách tâm hồn và đục khoét dần những mầm mống của nỗ lực khiến chúng ta dần suy kiệt trong đống kẹo ngọt của nỗi đau và sự nuông chiều mù quáng.


Thương hại bản thân

THƯƠNG HẠI BẢN THÂN LÀ GÌ?

Thương hại bản thân là một cơ chế phức cảm diễn ra bên trong tâm trí một người khi họ nghĩ mình không nhận đủ tình yêu thương lẽ ra nên có hoặc cần thêm tình yêu thương từ người khác để bù đắp đến giới hạn – mà theo họ – là “công bằng”.

Nói cách khác, chúng ta thấy tự thương mình bởi vì không hiểu hết cái gọi là “giới hạn bên trong” của bản thân. Từ đây, chúng ta thấy bản thân nhận được ít hơn những gì lẽ ra phải có; hoặc thấy người khác có nhiều hơn những thứ họ bỏ ra.

Cái giới hạn mà chúng ta đặt ra cho mình luôn luôn không có đáy, trong khi lại thẳng tay đóng một cái đáy “hẹp” cho người khác như một lẽ hiển nhiên.


Thương hại bản thân

GIỚI HẠN CỦA BẢN THÂN – ĐỘNG KHÔNG ĐÁY MÀU NHIỆM

Vậy thì giới hạn đó là gì và hình thù của nó ra sao?

Giới hạn của bản thân có cấu tạo như một “động không đáy”. Một người hiểu mình đến đâu thì điểm đó sẽ là “đáy giới hạn” của chính họ. 

Phần đáy bên trong này của mỗi người đều có tính không cố định, nó sẽ được tăng giảm, cơi nới tuỳ vào vốn kiến thức và nỗ lực phát triển của người đó. 

Nếu chúng ta không nỗ lực phát triển bản thân thì điều này cũng giống như nước chứa trong một cái ly đã đầy mà chủ nhân vẫn không chịu thay ly mới lớn hơn. Nước trong ly sẽ bị tù túng, đục màu và không thể luân chuyển sinh khí mới. 

Hoặc, giống như nước chứa trong ly quá ít nhưng chủ nhân liên tục đổi ly mới với diện tích lớn gấp vài lần ly cũ khiến phần nước đang có như “muối bỏ bể”, dần trở thành không thấm vào đâu so với những chiếc ly khổng lồ chứa nó. Chiếc ly dần sẽ làm bốc hơi chính lượng nước bên trong nó – là chúng ta.

Chỉ vì không hiểu rõ đáy giới hạn, bạn liên tục sống trong sự thiếu thốn bên trong và tự biến mình thành những kẻ đòi hỏi được người khác đến lấp đầy.


Thương hại bản thân

HỆ LỤY THỨ NHẤT – BỆNH TRẦM CẢM

Luôn đóng mình vào vỏ ốc của lòng thương hại, chúng ta đứng tại góc nhìn hẹp để phán xét mọi vấn đề. 

Chúng ta cảm thấy mình luôn không nhận đươc đủ tình yêu thương lẽ ra nên có. Từ đây, bạn dần rơi vào hang động không có đáy của lòng yêu thương. Cảm giác thiếu thốn tình yêu thương thiêu cháy trái tim bạn, đau đớn từng cơn và trở thành tâm bệnh lúc nào không hay. 

Bạn giống như nàng Lâm Đại Ngọc trong tiểu thuyết Hồng Lâu Mộng, luôn thấy mình đáng thương vì cơ chế tình yêu thương bên trong bạn không hề có đáy: càng nhiều càng ít và theo thời gian nó sẽ nuốt trọn chính bản thân bạn.

Bạn thấy mình không đáng gì, không là ai và không ai biết tới. Bạn tự cô lập bản thân trong ốc đảo cô độc, tâm trí và thể xác dần héo mòn. Tựa như một cây xanh đang tươi tốt bỗng chốc héo hon lụi tàn.


HỆ LỤY THỨ HAI – BỆNH ÍCH KỶ

Luôn ở trên đỉnh của sự đòi hỏi và tiếp tục ngước nhìn lên đầy phán xét, chúng ta đứng tại góc nhìn “cao cao tại thượng” và chẳng thấy bất kỳ ai bởi lẽ họ đang ở đâu đó phía dưới kia, cách xa mọi đòi hỏi của bạn hàng trăm kilomet.

Chúng ta cảm thấy mình luôn không bằng người khác ở khía cạnh đủ đầy tình yêu thương, nhưng nào đâu có biết sự so sánh là hoàn toàn khập khiễng. Từ đây, bạn tự cho mình quyền đòi hỏi người khác phải quan tâm đến bạn trong khi góc nhìn của bạn đứng chẳng thể thấy được bất kỳ ai ngoài bản thân mình.

Dần dần, bạn càng đòi hỏi nhiều hơn và càng thấy bên trong mình trống rỗng nhiều hơn nữa. Sự ích kỷ biến bạn thành kẻ khó ưa khi tự cho phép bản thân đứng trên “đầu” người khác. Không một ai muốn đến gần bạn và bạn thật sự bị rơi vào vòng tròn cô đơn vì cái “đáy” ngược mà bạn tạo ra cho hang động giới hạn của chính mình.


HỆ LỤY THỨ BA – BỆNH SUY NHƯỢC TINH THẦN

Liên tục suy nghĩ rằng mình đáng thương một thời gian dài sẽ khiến tâm trí bạn không còn phân biệt được đúng sai và tin tưởng tuyệt đối vào những điều tiêu cực do bản thân tự thêu dệt. Từ đây, kẽ hở của bạn lộ ra và những người muốn lợi dụng nó sẽ xâm nhập vào hệ thống để thao túng tinh thần bạn.

Họ lợi dụng tinh thần và cảm xúc của bạn để chơi trò Gaslighting (Thắp sáng đèn ga) khiến bạn ngày càng thêm lo lắng và hoang mang về bản thân. Họ điều khiển bạn làm những điều họ muốn và khiến họ nghĩ rằng bạn mới chính là người cần phải thay đổi và cố gắng đáp ứng nhu cầu của họ nhiều hơn.

Bạn càng chạy theo đáp ứng họ bao nhiêu họ càng cố tỏ ra không thoả mãn bấy nhiêu cho đến khi bạn kiệt sức trong nỗ lực, đó cũng là lúc bản thân bạn nhận ra mình đã bị suy kiệt cả thể chất lẫn tinh thần từ lúc nào. Bạn như con rối không có linh hồn chỉ thoả mãn những điều người khác đòi hỏi.


GIỚI HẠN ĐỂ PHÁT TRIỂN CHỨ KHÔNG ĐỂ BÓ BUỘC

Nếu biết phát triển bản thân, chúng ta như mạch nước ngầm trong động, luân chuyển sinh khí đi muôn nơi, học hỏi cái mới, gìn giữ nét đẹp riêng và góp phần làm sinh sôi phát triển nhiều mầm lộc cho đời. Sự màu nhiệm của hang động tâm hồn nằm ở chỗ nó sâu sắc nhưng không hề tù túng và giam cầm bất kỳ ai.

Giới hạn lệch lạc là giới hạn dùng để giam cầm con người bạn, khiến bạn héo mòn về tinh thần và xem nhẹ bản thân hoặc ảo tưởng bản thân. Nó chẳng khác nào một nhà tù của tâm hồn, chẳng ai muốn đến.

Giới hạn được đặt ra là để bạn chinh phục nó và nới rộng nó ngày càng nhiều thêm. Bạn chinh phục bản thân và chinh phục các giới hạn của chính mình. Để phá giới hạn chúng ta cần không ngừng học hỏi và hành động.

0 Shares
Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *